تبليغات
تبلیغات در دانشجو کلوب محک :: موسسه خيريه حمايت از کودکان مبتلا به سرطان ::
جستجوگر انجمن.براي جستجوي مطالب دانشجو کلوپ مي توانيد استفاده کنيد 
برای بروز رسانی تاپیک کلیک کنید
 
امتیاز موضوع:
  • 1 رأی - میانگین امتیازات: 5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

اسکناس و تاریخچه ی ان

نویسنده پیام
  • گلچین جاویددوست
    آفلاین
  • مدیر بازنشسته
    ****
  • ارسال‌ها: 12,853
  • تاریخ عضویت: دي ۱۳۹۰
  • اعتبار: 427
  • تحصیلات:فوق دیپلم
  • علایق:طراحی-کنده کاری-کتاب
  • محل سکونت:ارومیه
  • سپاس ها 16996
    سپاس شده 25772 بار در 9341 ارسال
  • امتیاز کاربر: -348,159$
  • حالت من:حالت من
ارسال: #1
اسکناس و تاریخچه ی ان
بیش از دویست سال است که اسکناس متناوبا" جانشین پولهای سکه ای طلا و نقره شده است. سبکی و کم حجمی و راحتی حمل آن و بالاخره سادگی و ارزانی تهیه باعث شد دولتها پول کاغذی را براحتی قبول و انتشار دهند, البته این جانشینی پول کاغذی بجای مسکوکات حوادث و ناراحتیهای بسیاری از طرف مردم در کشورهای مختلف بوجود آورد ,در ابتدا دولتها برای جلب نظر مردم ارزش پولهای کاغذی را برای سکه قرار دادند که هر زمان قابل تعویض با مسکوکات می شود.

ابتدا در کشور چین موضوع نشر اسکناس مورد توجه قرار گرفت و اولین مدارک موجود و اسکناسها مربوط به دوران امپراطور (چینگ تسونگ) و پادشاهی (تانگ) میباشد که درسال 825 میلادی منتشر شده است . چند نمونه از این اسکناسها که تاریخ آن مربوط به 860 میلادی است در سال 1833 میلادی در یک مجموعه شخصی در چین دیده شده است که آنها را میتوان اولین اسکناسهای منتشره در تاریخ اسکناس شناسی دانست,بعدها در زمان پادشاهی (تاتسوهونگ) و (مینک) حدود سالهای 99-1368 میلادی , اسکناسهای معرف (مینک) منتشر شد.


واژه اسکناس :

واژه اسکناس از لغت فرانسوی آسینا (assignat) گرفتهشده در دوره انقلاب کبیر فرانسه مجلس آن کشور با وضع قانونی خاص اراضی و املاکمتعلق به کلیسا را ملی اعلام کرد . این اراضی کلا" در اختیار دولت قرار گرفت. دولتبرای پرداخت ارزش املاک در سالهای 1789 تا 1796 پول کاغذی منتشر کرد که آنرا درواقع نوعی کاغذ تضمین شده از طرف دولت تلقی می کردند.

بعد از مدتی در روسیهتزاری به همان روش پول کاغذی منتشر شد که همان لفظ فرانسوی (آسینا) برای پول کاغدیانتخاب شد که مختصر تحریفی در لفظ آن بعمل آمد و (آسیگنات) نامیده شد.
در ایرانو در زمان سلطنت فتحعلی شاه قاجار این کلمه وارد زبان ما شد و به کلمه (اسکناس ) تبدیل گردید .


تاریخچه پول در ایران

واحد پول ايران بر مبنای «دينار» بنا شده. دينار، واحد قديمی پول روم و بعد امپراتوری روم شرقی بود و «ديناريوس» خوانده می شد. يک ديناريوس روم شرقی برابر با يک سکه نقره بود که وزنش در مواقع مختلف فرق می کرد.
اين واحد پول بعد از فتح اراضی روم شرقی به دست مسلمانان، از طرف اونها به عنوان نام واحد پول انتخاب شد و تبديل شد به ديناری که امروزه هم در کشورهای عربی ازش استفاده می شه.
به همين ترتيب، سلطنتها و حکومتهای ايرانی هم از دينار استفاده می کردند. اما به تدريج، در نتيجه تورم و بی ارزش شدن پول، احتياج به واحدهای پولی بزرگتر پيش اومد. اين واحدها همه بر مبنای دينار بنا شده بودند.
اولين واحد پولی، سکه صد دينار (صنار) بود که توسط سلطان محمود غزنوی ضرب شد و به اسم خودش، «محمودی»ناميده می شد.
در همون زمان، شاهان سامانی ماورالنهر، سکه های نقره پنجاه ديناری ضرب کردند که «شاهی» ناميده می شد. در حقيقت، يک شاهی، نصف يک محمودی يا به عبارت ديگه، يک محمودی، دو شاهی بود. بعد از ان، تا زمانهای طولانی، سکه های نقره مورد استفاده، همين شاهی و محمودی بودند.
واحدهای ديگری مثل «قران» (هزار دينار) و تومان (10000) دينار، فقط واحد محاسبه بودند و عملا" هيچ سکه ای به نام قران يا تومان ضرب نمی شد (کلمه تومان از لفظ مغولی تومان به معنی ده هزار می ياد. نمونه اش رو در منصب «تومان باشی» می شود ديد: فرمانده ده هزار نفر).
در دوره صفوی، شاه عباس شروع به ضرب يک سکه کرد به ارزش 200 دينار يا دو محمودی. اين سکه به «عباسی» معروف شد و بسيار مورد استفاده قرار می گرفت.
در همين زمان، با باز شدن پای پرتغالی ها در ايران، سکه های پرتغالی در ايران رايج شد. اين سکه ها «رئال» نام داشتند ( که هنوز هم واحد پول بعضی از مستعمرات سابق پرتغال، مثل برزيل است). اين واحد پول، بر مبنای وزنش، مطابق 1175 دينار گرفته شد و در ايران به اين اندازه خريده می شد.
سکه رئال پرتغال در ايران به عنوان ريال رواج پيدا کرد و کم کم دولت ايران هم خودش دست به ضرب سکه های ريال زد که برای مبالغ بالا بکار می رفت.
در اواخر قرن هجدهم ميلادی، نادرشاه افشار هم يک نوع سکه به ارزش 500 دينار ضرب کرد که به اسم خودش «نادری» خوانده می شد، اما خيلی زود مردم بجای نادری، شروع کردند به استفاده از لفظ «ده شاهی» (شاهی= پنجاه دينار: 500 دينار= ده شاهی).
در طول سلطنت قاجار، سکه های مورد استفاده در ايران، شاهی، صنار، عباسی، و ده شاهی بودند، و در اواخر دوره قاجار، سکه های هزار ديناری و دوهزار ديناری هم ضرب شدند (يک قرانی و «دوزاری»).
اما در ابتدای سلطنت پهلوی که قرار شد واحد پول ايران يکدست بشه، سکه های ريال بجای 1175 دينار به مبلغ 1000 دينار ( مطابق قران) کاهش داده شدند و واحد پول شد «ريال». همين ريال (يا به لفظ مردم، «قران») است که امروزه هم واحد پول رسمی ايران به شمار می رود. در همان دوران پهلوی هم بعد از تورمهای اقتصادی مختلف و رواج پول کاغذی، اسکناسهای پنج ريالی و ده ريالی (يک تومانی) چاپ شدند که هنوز هم در دست مردم برای کلکسيونهای مختلف پول هست. بقيه تاريخچه و چاپ اسکناسهای بزرگتر و غير معمول شدن سکه های صناری و ده شاهی، در ياد و خاطره بيشتر آدمهای امروزه هست.



تاریخچه اسکناس در ایران

اسکناس در زبان فرانسه Assignas نامیده می شد که به معنی تضمین پرداخت وجه ازطرف دولت بوده است. روسها به آسیگناف می گفته اند که این کلمه در زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار در ایران بصورت اسکناس در آمد.

قدیمی ترین اسکناس شناخته شده درایران، اسکناس یک درهمی، منقش به لااله الاالله و محمد رسول الله می باشد که درزمان فرمانروایی کی تون مغول به سال 693 هجری قمری در تبریز به چاپ رسیده و به نامچاو مبارک موسوم بوده است.

اولین بانکی که اسکناسهای ایران را چاپ می کرده، بانک جدید شرق بود که مرکزش درلندن و در آسیا عملیات بانکی داشته است.اسکناس های چاپ شده توسط این بانک در بانکبازرگانی ایران انتشار می یافت.مبلغ این اسکناسها از 5 قران به بالا بودهاست.

در سال 1267 هجری قمری امتیاز نشر اسکناس از بانک جدید شرق به بانک شاهیانتقال یافت.بانک شاهی حق انتشار اسکناس یعنی توزیع آن را داشته و چاپ توسط بانکجدید شرق صورت می گرفته و سیاست های پولی نیز بعهده همین بانک بود.

در سال 1258هجری شمسی، نمایندگان نخستین مجلس شورای ملی خواستار تاسیس بانک ملی شدند.

سال 1306 شمسی بانک ملی به نصویب می رسد و در 17 شهریور 1307 شروع به کار می کند.ازجمله سیاست های این بانک خارج ساختن کنترل اقتصاد پولی ایران از دست خارجی ها بود.

سال 1310 شمسی اسکناس های چاپ شده قبلی از جریان خارج شدند.به موجب ماده 5قانون اصلاح(قانون واحد ومقیاس پول) حق انحصاری انتشار اسکناس به مدت 10 سال بهبانک ملی واگذار شد. از آن پس تعیین نوع طرح و مبلغ، نوع اسکناس و تعداد آنها رابانک ملی تعیین می کرده و در لندن چاپ می شد.

نشر اسکناس از سال 1339 از بانکملی به بانک مرکزی سپرده شد.

سازمان تولید اسکناس از سال 1351 تاسیس و طرح تاسیسچاپخانه ای برای چاپ اسکناس تهیه شد.
سال 1361 ساختمان چاپ اسکناس تکمیل و چاپاسکناس به صورت آزمایشی با چاپ اسکناسهای 200 ریالی بطور رسمی در ایران آغازشد.

در سال 1367 با راه اندازی دو خط تولید دیگر، خط تولید اسکناس به 4 واحدرسید و از آن پس تمامی اسکناسهای جمهوری اسلامی ایران در داخل چاپ می شود.

درسال 1368 با توجه به واردات کاغذهای مورد نیاز از خارج، طرح ساخت کارخانه تولیدکاغذ اسناد بهادار مطرح می شود.

در سال 1376 عملیات اجرایی پروژه کارخانه تولیدکاغذ اسناد بهادار آغاز می شود.

در سال 1381 این کارخانه پس از پشت سر گذاردنتولیدات آزمایشی به بهره برداری کامل رسید.

و اکنون با لطف الهی و تلاش مسئولانو همت مردان این خاک تمامی مراحل تهیه و تولید اسکناس در داخل کشور انجام شده وافتخاری به افتخارات ملی افزون گشته است.




انتشار اسکناس در ایران

نشر اسکناس در ایران برای اولین بار در دوران فرمانروایی کیخاتون 694-690 بود.کیخاتون مردی عیاش بود و ولخرجی های بسیار بانكي كه اسكناس صادر مي كند معادل مبلغي روی آن ذكر شده مديون مي باشد و متعهد است كه آن را به فلزي كه رواج قانوني دارد تبديل كند.

در زمان انقلاب فرانسه مجلس ملي آن كشور قانوني وضع كرد كه به موجب آن كليه اراضي متعلق به دولت به تصرف دولت در آمد و ملي گرديد. به وثيقه اراضي مزبور دولت پول كاغذي منتشر كرد كه (آسينيا) ناميده مي شد و مفهوم آن اين بود كه كاغذهاي مزبور به امضاي دولت رسيده و تضمين شده است.

چندي بعد كه در روسيه هم پول كاغذي رواج گرفت لغت فرانسوي آسينيا براي پول كاغذي انتخاب شد و با مختصر تحريفي در تلفظ آن اسكناس شد اين لغت اسكناس در زمان فتحعلي شاه به ايران وارد شد و نام پول كاغذي اسكناس گرديد در قرن هفتم هجري يك نوع پول كاغذي در ايران متداول گرديدكه آن را (چاو) مي گفتند اسكناس به صورت امروزي از سيصد سال قبل در اروپا مرسوم شد و امروز قسمت عمده پول اغلب كشورها را اسكناس تشكيل مي دهد در ايران تا سال 1889 ميلادي كه بانك شاهنشاهي تشكيل شد پول رايج كشور مسكوك نقره و طلا بود در آن سال به موجب فصل سوم امتيازنامه بانك نشر اسكناس در سرتاسر ايران منحصراً به بانك شاهي ايران تعلق گرفت و به موجب همين فصل مقدار آن نبايستي از هشتصد هزار ليره انگليسي تجاوز كند.

در سال 1890 اسكناس جديد بانك با سرلوحه فارسي و علامت شير و خورشيد و عكس ناصرالدين شاه و ذكر ارزش آن نشر شد مجموعاً بانك شاهنشاهي چهل سال در ايران اسكناس منتشر كرد تا اين كه در تاريخ 23 ارديبهشت 1309حق انتشار اسكناس از آن بانك سلب ودر مقابل دويست هزار ليره به بانك ملي ايران واگذار گرديد. اسكناس بانك ملي ايران در سال 1310رواج يافت و اولين اسكناس با عكس رضاشاه و امضاي دكترليند نبلات (مدير كل بانك) و دكتر علامير (بازرس دولت) به جريان گذاشته شد (مصاحب) پول كاغذي را در سال 692 هجري در ايران تقليد كرده اند. اين پول كاغذي را (چاو مبارك) خواندند كه بر بالاي اين اسكناس كلمه شهادتين را نوشته بودند به قول رشيد الدين فضل ا …و به قول وصاف در ماه ذي القعده سال 693 اول بار چاو در تبريز منتشر گرديد كه موجب حوادثي گرديد كه در كتابهاي تاريخ مذكور است.

تقليد ديگري در هند توسط «سلطان محمد تغلق شاه» (752-725) انجام گرفت. ولي اين سلطان بخشنده جاه طلب كه دخلش به خرجش نمي رسيد به خيال افتاد كه به جاي چاو كاغذي (مس) را عوض زر و سيم رايج سازد ولي سكه مسي نتوانست جاي طلا و نقره را بگيرد و پس از چندي مورد قبول مردم واقع نشد و از اعتبار افتاد اولين پول كاغذي يا اسكناس درسال 1307 قمري به توسط بانك شاهنشاهي در ايران انتشار و نام اسكناس يافت. آخرين اسكناسي كه در ايران منتشر شده اسكناس 20 هزار ريالي است كه اخيراً رايج گرديده است.


مطالب مشابه ...










اسکناس و تاریخچه ی ان

۲۱-۱۱-۱۳۹۰ ۱۲:۳۶ صبح
جستجو یافتن همه ارسال های کاربر اهدا امتیازاهدای امتیاز به کاربر پاسخ پاسخ با نقل قول

برای بروز رسانی تاپیک کلیک کنید


مطالب مشابه ...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
  تاریخچه ای جامع و جالب از بادکنک yasaman76 0 134 ۱-۶-۱۳۹۴ ۱۱:۵۷ عصر
آخرین ارسال: yasaman76
  تاریخچه خودروهای کامپکت شورولت sea girl 1 93 ۳۱-۳-۱۳۹۴ ۰۴:۱۲ عصر
آخرین ارسال: Mahrad
  تاریخچه همه دربی­‌های مهم دنیا sea girl 1 104 ۲۴-۲-۱۳۹۴ ۰۴:۳۰ عصر
آخرین ارسال: ღمژگانღ
  تاریخچه ولنتاین ( روز عشق ) ta.soltani 2 370 ۲۴-۱۱-۱۳۹۳ ۱۱:۳۴ عصر
آخرین ارسال: ta.soltani
  تاریخچه «هلال احمر» و «صلیب سرخ» ta.soltani 0 96 ۱۹-۲-۱۳۹۳ ۰۲:۵۱ عصر
آخرین ارسال: ta.soltani
  گذری بر تاریخچه‌ی سیزده بدر ta.soltani 0 102 ۱۴-۱-۱۳۹۳ ۰۸:۱۴ صبح
آخرین ارسال: ta.soltani
  تاریخچه هفت سین از گذشته تا به امروز Sunflower 0 87 ۲۷-۱۲-۱۳۹۲ ۱۰:۴۳ صبح
آخرین ارسال: Sunflower
  تاریخچه چهارشنبه سوری ta.soltani 0 86 ۲۷-۱۲-۱۳۹۲ ۰۹:۰۵ صبح
آخرین ارسال: ta.soltani
  روشی ساده برای تشخیص اسکناس های جعلی ♔ αϻἰг κнаη ♔ 0 175 ۱۶-۶-۱۳۹۲ ۱۱:۴۴ عصر
آخرین ارسال: ♔ αϻἰг κнаη ♔
  تاریخچه ماشین حساب گلچین جاویددوست 0 117 ۱۵-۴-۱۳۹۲ ۰۶:۰۳ عصر
آخرین ارسال: گلچین جاویددوست

پرش به انجمن:

کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان