تبليغات
تبلیغات در دانشجو کلوب محک :: موسسه خيريه حمايت از کودکان مبتلا به سرطان ::
جستجوگر انجمن.براي جستجوي مطالب دانشجو کلوپ مي توانيد استفاده کنيد 
برای بروز رسانی تاپیک کلیک کنید
 
امتیاز موضوع:
  • 1 رأی - میانگین امتیازات: 5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

استراتژي چیست؟

نویسنده پیام
  • ♔ αϻἰг κнаη ♔
    آفلاین
  • مدیرکل  سایت
    *******
  • ارسال‌ها: 16,105
  • تاریخ عضویت: تير ۱۳۹۰
  • اعتبار: 1090
  • تحصیلات:زیر دیپلم
  • علایق:مبارزه
  • محل سکونت:ایران زمین
  • سپاس ها 34951
    سپاس شده 49155 بار در 13535 ارسال
  • امتیاز کاربر: 551,587$
  • حالت من:حالت من
ارسال: #1
استراتژي چیست؟
استراتژي يعني شناخت آينده و برنامه ريزي براي آن، استراتژي عبارت است از مجموعه تصميم هايي که با توجه به شرايط به رويدادهايي که ممکن است در آينده پيش آيند گرفته مي شوند
در اکثر قريب به اتفاق موارد، استراتژي به مفهوم مقابله با اوضاع و شرايط جديد يا عکس العمل نسبت به موقعيت هاي جديد است.
مديريت استراتژيک نيز عبارت است از مجموعه تصميم ها و اقدامات مديريتي که عملکرد بلند مدت يک سازمان را تعيين مي کند و به عبارت ديگر مديريت استراتژيک عبارت است از بررسي محيطي و تدوين استراتژي و اجراي استراتژي و ارزيابي و کنترل.
رقابت در بازار آزاد شايد مهمترين دليل وجودي استراتژي در موسسات اقتصادي بخش خصوصي باشد. رقابت يا خصومت بين دو دولت مي تواند اساس استراتژي آنها را تشکيل دهد.
تفاوت استراتژي بين موسسات اقتصادي و سازمان هاي دولتي در اين است که موسسه اقتصادي اصولا نفع گرا است و استراتژي هاي مبتني بر رقابت با موسسات رقيب اتخاذ مي کند. حال آنکه يک سازمان دولتي بنا بر خصلت خدمتگزار بودنش، نيازمند استراتژي هايي غالبا راه حل گرا است. اصولا مهمترين قسمت از مباحث استراتژيک «تشريح و تبيين ضعف ها و نارسايي ها، نقاط قوت، موقعيت ها و تهديدها» است که مديران و برنامه ريزان ضمن آن به مفروضات سياسي، يعني اوضاع و شرايطي که در آينده بر اين اوضاع و شرايط اضافه مي شوند، يا جانشين مي گردند، نيز مي پردازند.
تفکر استراتژيک به معني تفکر صحيح براي تصميم گيري و جست وجوي راه حل است. تفکر و اقدام استراتژيک از هر لحاظ اولي تر و مهم تر از برنامه ريزي استراتژيک مي باشند و مي تواند بدون وجود به همراه برنامه هاي غيراستراتژيکي نيز موثر و مفيد واقع گردند.
مراحل مديريت استراتژيک:
فرآيند مديريت استراتژيک شامل سه مرحله مي شود:
1- تدوين استراتژي ها
2- اجراي استراتژي ها
3- ارزيابي استراتژي ها
مزاياي مديريت استراتژيک :
مديريت استراتژيک به سازمان اين امکان را مي دهد که به شيوه اي خلا ق و نوآور عمل کند و براي شکل دادن به آينده خود به صورت انفعالي عمل نکند.
اين شيوه مديريت باعث مي شود که سازمان داراي ابتکار عمل باشد و فعاليت هايش به گونه اي در آيد که اعمال نفوذ نمايد و بدين گونه سرنوشت خود را رقم بزند و آينده را تحت کنترل در آورد.
مديريت استراتژيک ويژگي هايي را که مديريت کلي داراست در بر مي گيرد اما متفاوت از اين ويژگي ها از يک سري خصوصيات که مختص مديريت استراتژيک است مي توان بحث کرد.
1- قبل از هر چيز مديريت استراتژيک يک وظيفه مديريتي عالي وبلند پايه است. مديريت استراتژيک چون به طور کامل مربوط به آينده سازمان بوده و سعي در مشخص کردن راستا و جهت براي آن دارد بدان جهت وظيفه اصلي مديران بلندپايه است.
2- معطوف به آينده بوده و به هدف هاي بلند مدت سازمان مربوط است و به اين مي انديشد که در افق زماني مشخص شده سازمان چه خواهد شد و براي گرفتن اين نتايج چه کارهايي رابايد انجام داد.
3- مديريت استراتژيک سازمان را به صورت يک سيستم باز مي نگرد سازمان ها با محيطي که در آن قرار دارند در داخل هم بستگي و تعامل مي باشند. در محيط هر تغييري صورت مي گيرد سازمان نيز از آن تاثير خواهد پذيرفت. بدين سبب مديريت استراتژيک محيط را از نزديک تعقيب مي کند.
4- مديريت استراتژيک مديران رده پايين راهنمايي مي کند به عبارت ديگر مديريت استراتژيک اهداف، تصميم وفعاليت هايي را مشخص مي کند در داخل سازمان تا پايين ترين سطوح براي هر کس نقطه شروع حرکت را تعيين مي کند.
خط مشي عبارت است از يک راهنماي عمومي و جامع و مشروح که شامل يک سلسله ضوابط و مقررات و قواعد کلي است که در تصميم گيري ها و انجام وظايف و فعاليت هاي هر يک از افراد سازمان به ويژه مسئولين و مديران پايه براي رسيدن به اهداف سازماني مورد استفاده قرار مي گيرد.
انواع خط مشي:
خط مشي بر مبناي سطوح:
1- خط مشي اساسي: که اين خط مشي مربوط است به کل سازمان و کليه مديران سازمان که از آن استفاده مي کنند.
2- خط مشي کلي: که اين نوع خط مشي توسط مديران مياني به کار گرفته مي شود و معمولا از طرف مديران عالي تدوين و ابلا غ مي گردد.
3- خط مشي واحدي: که اين نوع خط مشي مورد استفاده مديران پايه و يا اجرايي قرار مي گيرد و اغلب جنبه کاربردي دارد.
خط مشي بر حسب مبنا:
1- خط مشي اصلي: که منطبق است با ماموريت و اهداف سازمان و براساس خصيصه سازماني اين خط مشي تغيير مي کند.
2- خط مشي پيشنهادي: که از پيشنهاد يک مدير به مديران تنظيم و مورد استفاده قرار مي گيرد.
3- خط مشي اجباري: که بنا به ضرورت ها و موقعيت هاي پيش آمده براي سازمان مورد استفاده قرار مي گيرد. مثل فشارهاي محيط خارجي- جنگ تحميلي و يا تظاهرات کارگري و اعتصابات و نظاير آنها که در اين مورد سازمان ها خط مشي هايي براساس فرصت هاي موجود در محيط تدوين مي شود.
حوزه و ضرورت تدوین استراتژی پژوهش
اشاره:
آنچه در پی می آید، برگرفته از شماره 1فصلنامه پژوهش و حوزه است. از اساسی ترین مطالبی که در این نوشته بدان پرداخته شده، پرداختن به ضرورت تدوین راهبردهای کلان پژوهشی برای حوزه هاست. از جمله آفات وتحقیقات حوزوی، نبود برنامه های بلند مدت برای رسیدن به اهداف بزرگ است. پژوهش کوتاه مدت و مقطعی، نگاه را نیز کوته نگر می کند و پژوهشگر را گرفتار روزمرّگی می سازد. این مقاله، در صدد تبیین ضرورت استراتژی کلان پژوهشی است.
در طی سالیان پس از پیروزی انقلاب اسلامی، شاهد رشد چشم گیری در عرصه پژوهش ونگارش در حوزه ه ای علمیه هستیم. شاخص های این توسعه را می توان در تنوع و تکثر مراکز پژوهشی، رشد قابل ملاحظه واحدهای انتشاراتی، افزایش کمی و کیفی مجلات تخصصی و نیمه تخصصی و حجم فزاینده کتابها و مقاله های حوزویان مشاهده کرد.
پرسش اصلی آن است که آیا ادامه طبیعی این روند مطلوب است یا آنکه وضعیت پژوهش وتلاش علمی- فرهنگی در حوزه های علمیه به گونه ای است که نیازمند نوعی بازنگری جدی و همه جانبه و تدوین استراتژی کلان در عرصه پژوهش است؟
پاسخ به این پرسش، در گرو دو امر است: نخست باید وضعیت موجود را مورد تحلیل قرار داد و سپس به بررسی این نکته پرداخت که برنامه ریزی استراتژیک چه مددی به بهبود وضع موجود می رساند و چه معضلات و مشکلاتی در سایه تدوین استراتژی پژوهش حل می گردد.
محصولات پژوهشی حوزویان در دو قالب انفرادی وجمعی به بازار فکر و اندیشه عرضه می شود.
گرچه تحقیق و پژوهش در حوزه از ابتدا ماهیتی فردی داشته است، اما هرچه به جلو می رویم، بر سهم مؤسسات پژوهشی و تحقیقات متمرکز افزوده می شود. در یک نگاه کلی به فرآیند پژوهش حوزوی، این نکته را نیک درمی یابیم که پژوهش حوزوی در مرحله «محصول گرایی» و «انباشت محصولات علمی و فرهنگی» به سر می برد. محققین منفرد و مؤسسات پژوهشی، هریک بنا به تشخیص خویش و تعیین اولویت ها و نیازها و با توجه به توان و قابلیت خود، مبادرت به تحقیق نموده و به مقوله تولید فرهنگی و علمی اشتغال می ورزند، بی آنکه این جوشش ها و تلاشها در پیوند و ارتباط قبلی با یکدیگر شکل گرفته باشد. تحقیقات علمی در سطح حوزه، مسبوق به برنامه ریزی سازمان یافته نیست، و در نتیجه، محصول این تحقیقات در جهت تأمین اهداف کلان از پیش طراحی شده، نمی باشد. مراکز متعدد پژوهشی مستقل از یکدیگر و تا حد زیادی بی اطلاع از فعالیتهای یکدیگر به کار تحقیق اشتغال دارند. این وضعیت بیگانگی و بی اطلاعی و عدم انسجام در مدیریت کلان پژوهشی، به طریق اولی از مشخصه های تحقیقات انفرادی به شمار می آید و به پژوهش های جمعی منحصر نمی گردد.
ممکن است برخی بر این باور باشند که ادامه این وضعیت نه تنها اشکالی ندارد، بلکه کاملاً مطلوب و شایسته است؛ زیرا رسیدن به وضیعت مطلوب و آرمانی در امر پژوهش و رشد و بالندگی تحقیقات علمی در طی یک «فرآیند طبیعی» میسر است. باید اجازه داد که افراد و گروه ها و مراکز به طور آزاد و مستقل به تلاش علمی وتأمین نیازهای فکری و پاسخ به تقاضاهای موجود در بازار فکر و اندیشه بپردازند. دست نامرئی این بازار آزاد و قانون طبیعی عرضه و تقاضا خود به خود پس از برهه ای وضعیت تعادلی را به ارمغان می آورد و رشد و شکوفایی پژوهش را موجب می گردد. مراکز و محققین ضعیف، یا از گردونه تحقیق خارج می شوند و یا آنکه اهتمام و انگیزه قوی آنها بر انجام وظیفه و تأمین اهداف و نیازهای مورد نظر (تقاضاهای موجود) آنان را به کوششی برتر و رشد و شکوفایی مطلوب می رساند، و مراکز و پژوهشگرانی که از قابلیت و توان بیشتری برخوردارند، به طور طبیعی سهم بیشتری از تولید فرهنگی و علمی را به خود اختصاص داده و به تأثیرگذاری فرهنگی بیشتری نائل می شوند.
بر اساس این تحلیل، وضعیت پژوهشی همانند وضعیت اقتصادی از مکانیسم تعادلی طبیعی و رسمی برخوردار است و تلاش در جهت سازمان دهی کلان آن، اخلال در این روند طبیعی و تلاش در جهت بر هم زدن وضع مطلوب و تعادل مورد انتظار تلقی می شود. وضعیت کنونی پژوهش درحوزه، گرچه کمبودها و کاستی هایی دارد، اما روال موجود، روالی قابل قبول است و در آینده وضعیت مطلوب پژوهشی را به ارمغان می آورد. پیش از هرگونه قضاوتی در باب این تحلیل و پرداختن به دلایل لزوم سازمان دهی کلان پژوهش و تدوین استراتژی تحقیقات حوزوی، لازم است که توضیحاتی درباره مراد از برنامه ریزی استراتژیک و ویژگیهای آن ارائه گردد.
مراد از تدوین استراتژی پژوهش
استراتژی معانی متعددی دارد، ولی می توان به عبارت ساده آن را «برنامه ریزی دراز مدت برای رسیدن به اهداف» دانست. برنامه ریزی « استراتژیک » یا «راهبردی» نوعی خاص از نگرش به مسائل مدیریت سازمان یا نهاد یا بنگاه اقتصادی و مانند آن است که بر اساس این باور شکل گرفته، که بدون نگاه همه جانبه و ترسیم اهداف کلان و توجه به عوامل درونی و بیرونی و سنجش توان و قابلیت های موجود یک سازمان یا دستگاه و ترسیم برنامه ریزی دقیق، نمی توان بر مشکلات فائق آمد و خود را در وضعیت مطلوب قرار داد. پیش فرض برنامه ریزی استراتژیک آن است که جریان بهینه سازی و رسیدن به آرمان های مطلوب در طی یک فرآیند طبیعی و رسمی به دست نمی آید و اعمال مدیریت تغییر بر اساس تدوین استراتژی ، لازم و ضروری است.
در تدوین استراتژی توجه به امور متعددی لازم است. به عنوان نمونه، اگر بخواهیم به ترسیم استراتژی پژوهش در حوزه علمیه بپردازیم، باید مراحل زیر را طی کنیم:
أ. تبیین موقعیت استراتژیک پژوهش،
در این مطالعه، باید وضعیت علمی و فرهنگی کشور به طور عام، و جایگاه پژوهش حوزویان در مجموعه فرهنگ جامعه به طور خاص، مورد بررسی قرار گیرد و تابلویی از وضع موجود ترسیم گردد.
ب. تعیین اهداف و رسالتها
باید دقیقاً روشن شود که در سایه مدیریت کلان پژوهش و برنامه ریزی استراتژیک در باره آن به دنبال تأمین چه اهداف کوتاه مدت و بلند مدتی هستیم. آیا به گسترش و ازدیاد کمی محصولات علمی و فرهنگی می اندیشیم (استراتژی گسترش محصول) یا به دنبال ابداع و گشودن افق های نو هستیم (استراتژی نو آوری) یا آنکه تعمیق و غنای کیفی پژوهش مد نظر است؟ (استراتژی تعمیق)
ج. شناخت فرهنگ پژوهش و ارزش حاکم بر آن
شرط لازم برای ترسیم اهداف قابل وصول در یک برنامه ریزی استراتژیک، آشنایی کافی با کمّ و کیف عوامل درونی موجود در یک نهاد یا سیستم است. از میان مجموعه عوامل درونی، نقش و کارکرد ارزش ها و فرهنگ حاکم بر افراد، از دیگر عوامل بیشتر است. تعیین رسالت، ربط مستقیمی با فرهنگ سازمان و ارزش های حاکم برآن دارد. فرهنگ پژوهش در حوزه علمیه و ارزش های حاکم بر ذهنیت پژوهشگران و مدیران مراکز تحقیقی، موتور محرک امر پژوهش محسوب می شود. بدون شناخت صحیح این فرهنگ، امکان برنامه ریزی استراتژیک میسر نمی گردد.
د. شناخت شرایط بیرونی
درک عمیق از نیازهای بیرونی، سهم بسزایی در طراحی برنامه استراتژیک دارد. در مورد بهینه سازی امر پژوهش حوزوی، درک نیازهای حال و آینده جامعه دینی در تنظیم محتوای برنامه ریزی تأثیر مستقیم دارد. درک صحیح شرایط و نیازهاست که سمت و سوی پژوهش، و در نتیجه سمت و سوی برنامه ریزی کلان پژوهشی، را معین می کند.
ه. نگاه واقع بینانه به توان و ظرفیت موجود
واقع بینی در زمینه توان سازمان و ظرفیت های موجود در آن، رکن مهمی در برنامه ریزی و مدیریت استراتژیک محسوب می گردد. تدوین برنامه استراتژیک پژوهش در حوزه، بدون ارزیابی دقیق و واقع بینانه از توان و قابلیت های پژوهشگران حوزوی مقدور نیست.
مجموعه مطالعات فوق، برنامه ریزی و مدیران پژوهش حوزه را به پاسخ صحیح و علمی به پرسشهای اساسی زیر واقف می سازد: «چه تهدیدهایی علیه تفکر دینی وجود دارد؟» : «در آینده چه مباحثی در مقابله با تفکر مذهبی زمینه طرح دارد؟»: «چگونه مباحثی در محیط فرهنگی ما دارای تأثیر مثبت است؟»: «پژوهشگران حوزوی آمادگی مبادرت به چه سنخ تحقیقاتی را دارند؟»: «طرح چگونه مباحثی بحران ساز خواهد بود؟» پاسخ به این قبیل پرسشها مدیران پژوهشی و برنامه ریزان توسعه پژوهش و تحقیق حوزوی را به سمت و سوی تلاشی مثبت در راه بهینه سازی امر پژوهش در حوزه های علمیه یاری خواهد کرد.
علت نیاز به تدوین استراتژی پژوهش
علت نیاز به تدوین استراتژی پژوهش، در واقع به نامطلوب بودن و ناکافی بودن روال کنونی پژوهش در حوزه های علمیه برمی گردد. نگارنده برآن است که تحلیل برخی مبنی بر اینکه ما در مرحله انباشت محصول فرهنگی به سر می بریم، ناصواب است. بر اساس این تحلیل، ما در ابعاد مختلف علوم و معارف اسلامی نیازمند تولید فکری هستیم. جامعه کنونی ما تشنگی فرهنگی دارد. از این رو چنان تقاضاها و نیازهای فکری بالا و فزاینده است که هرچه عرضه و تولید شود، خلا و نیازی را اشباع می کند. در چنین شرایطی، نیازی به سازماندهی کلان تلاش پژوهشی حوزوی احساس نمی شود و ادامه وضعیت موجود کاملاً مطلوب است. افراد محقق و نهادها و مراکز تحقیقی گرچه فاقد ارتباط حرفه ای و مدیریتی و برنامه ای با یکدیگرند، اما هر یک به سهم خود پاسخگوی نیازی از نیازهای بازار اندیشه اند، و از این رو، نیازی به تدوین استراتژی پژوهش و سازمان دهی کلان امر پژوهش در حوزه احساس نمی شود.
این تحلیل، چند نکته و عامل مهم را نادیده انگاشته است: نخست آنکه در بازار فکر و اندیشه این سرزمین، حوزه علمیه تنها تولید کننده فکر و اندیشه نیست و رقبای درونی و بیرونی دیگری نیز وجوددارند. در این وضعیت غیر انحصاری، نمی توان تنها به تولید فکر عنایت داشت، بلکه افزون برآن، باید به فعالیت رقبا و نحوه عرضه و سایر ابعاد بحث توجه جدی کرد.
دوم آنکه در وضعیت کنونی که افراد و مراکز از طرحها و برنامه های یکدیگر بی اطلاع یا کم اطلاع هستند و پژوهش کلان حوزوی فاقد سازمان دهی و هماهنگی گسترده است، بسیاری از توانها به علت کارهای تکراری و موازی هدر می رود و کارهای انجام گرفته یکدیگر را پوشش نمی دهد.
نکته سوم آنکه تحلیل جامع از نقاط قوت و ضعف حوزه در امر پژوهش و پژوهشگران، تنها در سایه ارتباط منطقی و هماهنگی کامل مراکز پژوهش محققان منفرد میسر است. در ادامه وضعیت بیگانگی و عدم ارتباط منسجم، درمان نقاط ضعف و چاره جویی عملی در جهت ترسیم کاستی ها به وقوع نمی پیوندد. در تدوین برنامه جامع استراتژی پژوهش حوزه، می توان ضمن توصیف دقیق کاستی های پژوهش در عرصه مدیریت، اولیت های تحقیق، پژوهشگران و مسئولین تحقیق، به رفع کمبودها و چاره جویی نقاط ضعف در هریک از این جنبه ها پرداخت.
راه حل پیشنهادی
پیش از بیان راه حلّ عملی در جهت تدوین استراتژی پژوهشی حوزه، باید به این واقعیت اشاره شود که استقلال مالی و مدیریتی مراکز مختلف پژوهش در سطح حوزه علمیه، یک ارزش مثبت تلقی می شود؛ زیرا این استقلال و آزادی عملی است که ابتکار و خلاقیت و نشاط پژوهشی را به همراه می آورد. آنچه در ضرورت و لزوم تدوین استراتژی پژوهش ارائه شد، به معنای نادیده گرفتن این استقلال و دعوت به تمرکز مدیریتی و مالی نیست، بلکه در ضمن تأکید بر این استقلال وآزادی عمل، دعوت به هماهنگی هرچه بیشتر در تعیین اهداف و انجام تقسیم کار منطقی، تشخیص اولویت های پژوهشی و هر آنچه به بهینه سازی امر پژوهش و کارایی و توانمندی آن مدد رسانده است.
قدم آغازین در راه وصول به این مقصد مهم آن است که مجمعی از نمایندگان مراکز مهم پژوهشی و صاحب نظران محقق حوزوی تشکیل شود که پس از تنظیم اساسنامه و کمیسیون های مختلف، کار مطالعاتی در ابعاد مختلف یک برنامه ریزی کلان پژوهشی را آغاز کنند و تصمیم های نهایی در هر بعد از ابعاد سازمان دهی پژوهش در مجمع عمومی اتخاذ شود، و بدین وسیله، بهینه سازی امر پژوهش و سامان دهی ابعاد مختلف آن با مشارکت خود مراکز و اعمال نظر آنان صورت می پذیرد و تصمیمات و برنامه ها و قوانین مصوب در مورد نحوه مدیریت، مستوای پژوهش، کیفیت بهره مندی از پژوهشگران، اولویت های پژوهشی و سایر موارد توسط مراکز مختلف به مرحله اجرا در می آید.
این راه حل، در عین حال که مزایای وضع موجود را از نظر دور نداشته است، به رفع برخی کاستی ها ونواقص فعلی امیدوار است. درجه موفقیت در این امر خطیر، مرهون میزان التفات مسئولان مراکز متعدد پژوهشی به ضرورت تدوین استراتژی پژوهش در سطح حوزه های علمیه است. این موفقیت گرچه با مشکلات فراوانی همراه است، دور از دسترس نمی نماید.

مطالب مشابه ...



استراتژي چیست؟

۲۱-۸-۱۳۹۰ ۰۲:۰۳ عصر
جستجو یافتن همه ارسال های کاربر اهدا امتیازاهدای امتیاز به کاربر پاسخ پاسخ با نقل قول

برای بروز رسانی تاپیک کلیک کنید


مطالب مشابه ...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
  برنامه ريزي كلان- شهرهاي جديد وشهرك هاي استراتژي بهينه سازي مصرف انرژي(بخش اول) senior engineer 0 97 ۱-۸-۱۳۹۱ ۰۵:۰۷ عصر
آخرین ارسال: senior engineer
  برنامه ريزي كلان- شهرهاي جديد وشهرك هاي استراتژي بهينه سازي مصرف انرژي (بخش دوم) senior engineer 0 102 ۱-۸-۱۳۹۱ ۰۵:۰۵ عصر
آخرین ارسال: senior engineer
  لایه ی ا وزون چیست ؟ ♔ αϻἰг κнаη ♔ 0 188 ۱۳-۷-۱۳۹۱ ۰۱:۰۱ عصر
آخرین ارسال: ♔ αϻἰг κнаη ♔
  [مقاله] هیدرولوژی چیست ؟ قسمت سوم ♔ αϻἰг κнаη ♔ 0 157 ۸-۷-۱۳۹۱ ۱۲:۲۷ عصر
آخرین ارسال: ♔ αϻἰг κнаη ♔
  [مقاله]  هیدرولوژی چیست ؟ قسمت دوم ♔ αϻἰг κнаη ♔ 0 187 ۳۰-۶-۱۳۹۱ ۱۱:۲۵ عصر
آخرین ارسال: ♔ αϻἰг κнаη ♔
  بيست استراتژي در تجارت الكترونيك senior engineer 0 109 ۲۵-۶-۱۳۹۱ ۰۷:۲۸ صبح
آخرین ارسال: senior engineer
  هوش مصنوعی چیست ؟ senior engineer 0 191 ۲۱-۶-۱۳۹۱ ۱۰:۲۴ صبح
آخرین ارسال: senior engineer
  Vulnerability Scanner چیست؟ senior engineer 0 182 ۲۰-۶-۱۳۹۱ ۰۲:۳۵ عصر
آخرین ارسال: senior engineer
  Nmap چیست؟ senior engineer 0 170 ۲۰-۶-۱۳۹۱ ۰۲:۳۱ عصر
آخرین ارسال: senior engineer
  برد اصلی (MotherBoard) چیست؟ senior engineer 0 167 ۲۰-۶-۱۳۹۱ ۰۲:۳۱ عصر
آخرین ارسال: senior engineer

پرش به انجمن:

کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان